“Dağmarmara Yaşayan Anadolu Kültür ve Sanat Köyü Projesi”, Kutluk Geçmişten Geleceğe Dağmarmara Kültür Sanat ve Eğitim Derneği ile Dağmarmara Muhtarlığı iş birliğinde geliştirildi. Dağmarmara Mahalle Muhtarı Hüseyin Ünal ve Mimar Hasibe Feza’nın öncülük ettiği çalışmanın hazırlıklarında Ebru sanatçısı ve grafik tasarımcı Zehra Öykü Elmasdaş da yer aldı.

Proje, yıllar içinde büyük ölçüde terk edilen eski yerleşim alanını yeniden canlandırmayı; tarihi dokuyu korurken kültür, sanat, eğitim ve turizmi bir araya getirmeyi amaçlıyor.

TAŞ EVLER KORUNACAK, ATÖLYELİ EVLER OLUŞTURULACAK

Çalışmanın temel hedeflerinden biri, Dağmarmara’nın geleneksel taş mimarisini korumak. Eski köy evlerinin özgün özelliklerine uygun biçimde restore edilmesi ve kullanılabilir yapıların yeni işlevlerle değerlendirilmesi planlanıyor.

Eğimli araziye uyum sağlayan yerleşim düzeninin ve geleneksel cephe özelliklerinin korunması öngörülüyor. Evlerin bir bölümünün konaklama alanı, diğerlerinin ise sanatçıların yaşayıp üretim yapabileceği atölyeli evler olarak düzenlenmesi hedefleniyor.

GELENEKSEL SANATLAR AYNI MERKEZDE BULUŞACAK

Proje kapsamında ebru, hat, minyatür, çini, dokuma, ahşap işçiliği, deri işlemeciliği ve diğer geleneksel el sanatları için üretim ve eğitim alanları oluşturulması amaçlanıyor. Usta sanatçıların bilgi ve deneyimlerini genç kuşaklara aktarması, eserlerini de ziyaretçilerle buluşturması planlanıyor.

Eski ilkokul, cami ve lojman gibi yapıların kültürel ve eğitsel amaçlarla değerlendirilmesi de proje önerileri arasında yer alıyor. Yöresel yemekler, geleneksel kıyafetler, müzik ve etkinliklerle Anadolu’nun farklı kültürlerinin tanıtılması hedefleniyor.

PAMUKKALE’DEN ÇAL’A TURİZM ROTASI

Projenin bir diğer hedefi, Denizli turizmini Pamukkale dışındaki bölgelere yaymak. Pamukkale, Gözler, Dağmarmara, Çal Bağ Yolu ve Kaklık Mağarası’nı bir araya getiren kültür ve doğa turizmi güzergâhı oluşturulması planlanıyor.

Dağ manzarası, doğal su kaynakları, yürüyüş yolları ve tarıma elverişli iklimin bölgenin turizm potansiyelini destekleyebileceği belirtiliyor. Kamp alanları, doğa yürüyüşü parkurları, bisiklet rotaları ve fotoğraf etkinlikleri için uygun noktaların değerlendirilmesi; mevcut Menderes yürüyüş yolunun bakım ve işaretlemelerle geliştirilmesi öngörülüyor.

ALTYAPI VE YEREL YAŞAM DA PROJEDE

Yerleşimin yeniden canlandırılması için temiz su, kanalizasyon, arıtma ve yangın güvenliği altyapısının iyileştirilmesi planlanıyor. Yaklaşık 3 kilometrelik köy yolunun doğal dokuya uygun malzemelerle yenilenmesi, otopark ve dinlenme alanları ile ortak kullanım noktalarının oluşturulması da öneriler arasında bulunuyor. Güzergâhta düzenli toplu taşıma sağlanması da değerlendirilecek.

Proje, mevcut köy sakinlerinin yerlerinden edilmeden yaşam koşullarının iyileştirilmesini ve yerel halk için yeni gelir olanakları oluşturulmasını esas alıyor. Tarımsal faaliyetlerin azaldığı dönemlerde alternatif iş alanları yaratılması ve gençlerin kültürel üretime katılması hedefleniyor.

PROJE KURUMLARA SUNULACAK

Yaklaşık iki yıllık hazırlığın ardından tamamlanan proje dosyasının Çal Kaymakamlığı, Çal Belediyesi, Pamukkale Üniversitesi, Denizli Valiliği, İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ile Denizli Büyükşehir Belediyesi başta olmak üzere ilgili kurumlara sunulması planlanıyor. Restorasyon, altyapı, ulaşım ve kültürel çalışmaların aşamalı yürütülmesi için kamu kurumlarının yanı sıra özel sektör ve sanat kuruluşlarıyla iş birliği hedefleniyor.

Proje için gerekli desteklerin sağlanması hâlinde Dağmarmara’nın tarihi dokusunun korunarak yeniden yaşam alanına dönüştürülmesi, Çal’ın kültürel ve turistik çekim noktalarından biri hâline gelmesi amaçlanıyor.