Güney Ege Kalkınma Ajansı (GEKA), Aydın inciri, Muğla çam balı ve Denizli kekiğine yönelik çalıştayların değerlendirme raporlarını kamuoyuyla paylaştı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın himayesinde ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen “Anadoludakiler: 81 İl 81 Ürün Programı” kapsamında hazırlanan raporlar, üç stratejik ürün için eylem önerileri içeriyor.

Çalıştaylara toplam 154 paydaş katıldı. Raporlarda üretim verimliliğinin artırılması, kalite ve izlenebilirlik sistemlerinin geliştirilmesi, işleme ve depolama altyapısının güçlendirilmesi, katma değerli ürünlerin yaygınlaştırılması ve markalaşma konuları öne çıktı. Üretici örgütlenmesinin desteklenmesi, pazarlama kanallarının çeşitlendirilmesi ve kamu, akademi ile özel sektör arasındaki iş birliğinin geliştirilmesi de öneriler arasında yer aldı.

DENİZLİ KEKİĞİNDE PLANLI ÜRETİM VE KATMA DEĞER

Denizli Kekik Çalıştayı’nda üretim planlaması, verimlilik, işleme teknolojileri, ürün güvenliği, markalaşma ve ihracat potansiyeli değerlendirildi. Üretimdeki artışın piyasa fiyatlarına etkisine dikkat çekilen raporda, arz-talep dengesinin izlenmesi ve üretici birliklerinin etkin çalışması önerildi.

Ham ürün satışının ötesine geçilmesi için kekik yağı gibi katma değerli ürünlere yönelik araştırmaların desteklenmesi, işleme ve ekstraksiyon altyapısının güçlendirilmesi ve üniversite-sanayi iş birliğinin geliştirilmesi gerektiği belirtildi. Coğrafi işaretin etkin kullanımı, ortak marka ve ambalaj çalışmaları, izlenebilirlik, e-ticaret ve “Kekik Rotası” gibi tanıtım faaliyetleri de rapordaki başlıklar arasında yer aldı.

AYDIN İNCİRİNDE DEPOLAMA VE ANALİZ ALTYAPISI

Aydın İnciri Çalıştayı’nda üretim maliyetleri, iş gücü, kalite, depolama ve uluslararası markalaşma konuları ele alındı. Hasat sonrası kayıpların azaltılması için depoların iyileştirilmesi, uygun kasa kullanımının yaygınlaştırılması ve soğuk hava depolama kapasitesinin artırılması önerildi.

Kuru incir işletmelerinde mikotoksin tespit altyapısının geliştirilmesi ve Aydın’da gıda kontrol laboratuvarı kapasitesinin oluşturulması da ihtiyaçlar arasında sıralandı. Raporda ayrıca coğrafi işaret kullanımının ve izlenebilirliğin yaygınlaştırılması, Aydın incirinin uluslararası marka değerinin güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı.

MUĞLA ÇAM BALINDA SÜRDÜRÜLEBİLİR ÜRETİM HEDEFİ

Muğla Çam Balı Çalıştayı’nda iklim değişikliği, orman yangınları, arı sağlığı, üretim maliyetleri, kalite ve pazara erişim başlıkları değerlendirildi. Üretimin doğal ekosistemin korunmasıyla birlikte ele alınması, çevresel risklerin azaltılması ve kalite standartlarının güçlendirilmesi önerildi.

Çam balının dökme satılması nedeniyle üreticiye yeterli katma değerin yansımadığına dikkat çekilen raporda ortak marka, ambalajlama ve izlenebilirlik çalışmalarının geliştirilmesi, e-ticaretin yaygınlaştırılması ve uluslararası pazarlara erişimin güçlendirilmesi istendi. Propolis, polen ve perga gibi arı ürünlerinin değerlendirilmesi ve yeni ürünlerin bilimsel çalışmalarla desteklenmesi de öneriler arasında yer aldı.

GEKA’nın değerlendirmelerine göre raporlar, üretimden pazarlamaya uzanan süreçlerde ürünlerin ortak ihtiyaçlarını ve öncelikli çalışma alanlarını ortaya koyuyor. Önerilerin, Güney Ege’nin yerel ürünlerinin rekabet gücünü ve pazardaki görünürlüğünü artırmaya yönelik çalışmalara rehberlik etmesi hedefleniyor.