Antalya’da yüz yüze psikolojik destek araştıran kişiler açısından konyaaltı psikolog seçenekleri değerlendirilirken uzmanın eğitim geçmişi, yetişkinlerle çalışma alanları ve kullandığı terapi yaklaşımları da önem taşıyor. Tales Psikoloji’de Uzm. Klinik Psikolog Tunahan Şahin tarafından yetişkin bireysel terapi ve çift terapisi alanlarında görüşmeler gerçekleştiriliyor.

Kaygı Her Zaman Bir Problem Anlamına Gelmiyor

Kaygı insan yaşamının doğal duygularından biri. Önemli bir sınavdan önce heyecanlanmak, iş görüşmesi öncesinde gergin hissetmek veya geleceği belirsiz bir konuda endişelenmek olağan tepkiler arasında yer alabiliyor.

Belirli düzeyde kaygı kişinin bir duruma hazırlanmasına, riskleri değerlendirmesine ve dikkatini toplamasına yardımcı olabilir.

Ancak kaygının günlük hayatın büyük bölümüne yayılması ve kişinin kontrol etmekte zorlandığı bir hale gelmesi farklı bir tablo oluşturabiliyor.

Kişi herhangi bir konu üzerinde düşünmeye başladığında hızlı biçimde olası kötü senaryolara yönelebiliyor. Gerçekleşme ihtimali düşük durumlar bile zihinde sürekli tekrar edilebiliyor.

Bu noktada kaygının ne kadar yoğun olduğu kadar ne kadar süredir devam ettiği ve kişinin yaşamını ne ölçüde etkilediği de önem taşıyor.

Sürekli Endişe Zihinsel Yorgunluğa Yol Açabiliyor

Yoğun kaygı yaşayan kişiler günün önemli bir bölümünü gelecekte gerçekleşebilecek olayları düşünerek geçirebiliyor.

“Ya işler ters giderse?”

“Ya yanlış bir karar verirsem?”

“Ya beklemediğim bir şey olursa?”

gibi düşünceler birbiri ardına gelebiliyor.

Kişi bir sorunun çözümünü aradığını düşünse de aynı konuyu tekrar tekrar değerlendirmek çoğu zaman net bir sonuca ulaşmasını sağlamayabiliyor.

Bunun yerine zihinsel yorgunluk artabiliyor.

Gün içerisinde yapılması gereken işlere odaklanmak zorlaşabiliyor ve kişi küçük kararlar için bile normalden fazla zaman harcayabiliyor.

Aşırı Düşünme Kaygının Bir Parçası Haline Gelebiliyor

Aşırı düşünme, özellikle kaygının yoğun olduğu dönemlerde sık görülebilen durumlardan biri.

Kişi geçmişte yaptığı bir konuşmayı yeniden değerlendirebilir, söylediği bir kelimeyi gün boyunca zihninde tekrar edebilir veya henüz gerçekleşmemiş olayları ayrıntılı biçimde planlamaya çalışabilir.

Bu düşünceler zaman zaman kişinin kendisini daha güvende hissetmesini amaçlıyor olabilir.

Her ihtimali önceden düşünmenin kötü bir durumun ortaya çıkmasını engelleyeceği varsayılabilir.

Ancak hayatın bütün belirsizliklerini ortadan kaldırmak mümkün olmadığı için zihinsel kontrol çabası giderek yorucu hale gelebiliyor.

Kaygı Uyku Düzenini Bozabiliyor

Kaygının günlük yaşam üzerindeki belirgin etkilerinden biri uyku sorunları.

Gün boyunca farklı sorumluluklarla meşgul olan kişi yatağa girdiğinde düşünceleriyle baş başa kalabiliyor.

Ertesi gün yapılacak işler, geçmişte yaşanan olaylar veya gelecekle ilgili endişeler uykuya dalmayı güçleştirebiliyor.

Bazı kişiler gece boyunca sık uyanırken bazıları sabah çok erken saatlerde uyanarak tekrar uyumakta zorlanabiliyor.

Uyku kalitesinin düşmesi ise ertesi gün kişinin dikkatini, enerjisini ve stresle baş etme kapasitesini etkileyebiliyor.

Böylece kaygı uykuyu, yetersiz uyku da kaygıyı artıran bir döngü oluşturabiliyor.

Bedensel Belirtiler de Ortaya Çıkabiliyor

Kaygı yalnızca düşünceler üzerinden yaşanmıyor.

Vücutta farklı fiziksel belirtiler de görülebiliyor.

Çarpıntı, terleme, kaslarda gerginlik, mide rahatsızlığı, nefes alışverişinde değişiklik, titreme ve baş dönmesi gibi belirtiler yoğun kaygıyla birlikte ortaya çıkabiliyor.

Kişi bu belirtileri fark ettiğinde fiziksel bir problem yaşadığı konusunda daha fazla endişelenebilir.

Endişenin artması bedensel belirtilerin daha yoğun hissedilmesine yol açabilir.

Özellikle yeni başlayan veya yoğun fiziksel belirtilerde sağlıkla ilgili olası nedenlerin gerektiğinde hekim tarafından değerlendirilmesi de önem taşır.

İş Hayatında Odaklanma Güçlüğü Yaşanabiliyor

Yoğun kaygı iş yaşamındaki performansı da etkileyebiliyor.

Kişi yaptığı işe odaklanmaya çalışırken zihni sürekli farklı ihtimallere kayabilir.

Basit bir görevi tamamlamak normalden daha uzun sürebilir.

Hata yapmaktan korkan kişiler yaptıkları işleri defalarca kontrol edebilir.

Bir e-postayı göndermeden önce tekrar tekrar okumak veya tamamlanan bir işi sürekli gözden geçirmek kısa vadede kişiye güven hissi sağlayabilir.

Ancak bu davranışlar arttıkça zaman yönetimi zorlaşabiliyor.

Kişi gün sonunda çok çalıştığı halde yeterince ilerleyemediğini hissedebiliyor.

Mükemmeliyetçilik Kaygıyı Artırabiliyor

Kaygıyla birlikte görülebilen süreçlerden biri de mükemmeliyetçilik.

Kişi yaptığı işin yalnızca iyi olmasını değil hatasız olmasını bekleyebilir.

Küçük bir eksiklik bile başarısızlık olarak değerlendirilebilir.

Bu yaklaşım özellikle iş ve eğitim hayatında yoğun baskı yaratabiliyor.

Kişi yüksek standartlara ulaşmak için sürekli daha fazla çaba gösterirken yaptığı başarılı işleri göz ardı edebiliyor.

Birçok doğru yerine tek bir yanlış üzerinde durulması kişinin kendisine yönelik eleştirisini artırabiliyor.

Zaman içerisinde “hata yaparsam yetersizim” şeklinde katı değerlendirmeler ortaya çıkabiliyor.

Karar Vermek Zorlaşabiliyor

Yoğun kaygı yaşayan kişiler karar verme konusunda da güçlük yaşayabiliyor.

Kişi olası bütün sonuçları önceden hesaplamaya çalışabilir.

Yanlış seçim yapmaktan korktuğu için karar vermeyi erteleyebilir.

İş değiştirmek, taşınmak veya ilişkiyle ilgili bir karar vermek gibi önemli konularda bu durum daha belirgin olabilir.

Ancak bazen oldukça basit seçimlerde bile yoğun kararsızlık görülebiliyor.

Kişi çevresindeki insanlara tekrar tekrar danışabilir ve aldığı farklı cevaplar kafa karışıklığını daha da artırabilir.

Psikolojik destek sürecinin amacı kişinin adına karar vermek değil; karar verirken etkili olan korkuları, ihtiyaçları ve beklentileri daha anlaşılır hale getirebilmektir.

Kaygı Sosyal İlişkileri de Etkileyebiliyor

Sürekli endişe yaşayan kişinin ilişkilerindeki davranışları zaman içerisinde değişebiliyor.

Kişi partnerinin veya arkadaşlarının davranışlarını daha fazla analiz etmeye başlayabilir.

Bir mesaja geç cevap verilmesini olumsuz yorumlayabilir.

Karşı tarafın küçük bir davranışını ilişkide büyük bir problem olduğuna dair işaret olarak görebilir.

Bazı kişiler sürekli güvence isteyebilir.

“Bana kızmadın değil mi?”

“Her şey yolunda, değil mi?”

gibi sorular kısa süreli rahatlama sağlayabilir.

Ancak kaygı devam ettiğinde aynı güvenceye tekrar tekrar ihtiyaç duyulabilir.

Sosyal Ortamlardan Kaçınma Başlayabiliyor

Kaygı belirli sosyal durumlarla ilişkiliyse kişi zaman içerisinde bu ortamlardan uzaklaşabilir.

Toplantıda konuşmaktan çekinen biri söz almamaya başlayabilir.

Yeni insanlarla tanışmaktan kaygılanan kişi davetleri reddedebilir.

Topluluk önünde konuşma korkusu olan biri mesleki fırsatlardan bile kaçınabilir.

Kaçınma davranışı kısa vadede rahatlama sağlar.

Kişi kaygı yaşamadığı için doğru bir karar verdiğini düşünebilir.

Ancak uzun vadede kaçınmalar arttıkça kişinin yaşam alanı daralabilir.

Kaygı ve Kontrol İhtiyacı Birlikte Görülebiliyor

Belirsizlik kaygı yaşayan kişiler için özellikle zorlayıcı olabilir.

Bu nedenle kişi çevresindeki durumları mümkün olduğunca kontrol etmeye çalışabilir.

Programların önceden belli olmasını istemek, değişikliklerden yoğun biçimde rahatsız olmak veya her ihtimali ayrıntılı biçimde planlamak bu kontrol ihtiyacının bir parçası olabilir.

Plan yapmak günlük yaşam için yararlı olsa da kişinin hiçbir belirsizliğe tahammül edememesi psikolojik yük oluşturabilir.

Hayatın bütün ayrıntılarının kontrol edilememesi kişinin kaygısını daha fazla artırabilir.

Fiziksel Sağlık Konusunda Sürekli Endişe Yaşanabiliyor

Bazı kişilerde kaygı ağırlıklı olarak sağlıkla ilgili konular üzerinde yoğunlaşabilir.

Vücuttaki küçük değişiklikler ciddi bir hastalığın belirtisi olarak yorumlanabilir.

Kişi internette uzun süre belirti araştırabilir veya bedenini sık sık kontrol edebilir.

Yapılan kontroller kısa süreli rahatlama sağlasa bile yeni bir belirti fark edildiğinde endişe yeniden başlayabilir.

Bu tür durumlarda hem gerekli tıbbi değerlendirmelerin yapılması hem de yoğun sağlık kaygısının psikolojik boyutunun gerektiğinde ele alınması önem taşıyabilir.

Yoğun Kaygı Enerjiyi Azaltabiliyor

Sürekli tetikte olmak zihinsel ve fiziksel açıdan yorucu olabiliyor.

Kişi gün boyunca herhangi bir ağır fiziksel aktivite yapmasa bile kendisini tükenmiş hissedebilir.

Bunun bir nedeni zihnin sürekli olası tehlikeleri değerlendirmesi olabilir.

Kasların uzun süre gergin kalması, uyku düzeninin bozulması ve sürekli düşünme hali de yorgunluğa katkıda bulunabilir.

Kişi dinlenmeye ihtiyaç duyduğu halde dinlenirken bile yapılması gereken işleri düşünmeye devam edebilir.

Bu nedenle fiziksel olarak durmak her zaman zihinsel olarak dinlenmek anlamına gelmeyebilir.

Psikolojik Destek İçin Ne Zaman Başvurulabilir?

Kaygı belirli dönemlerde doğal biçimde artabilir.

Ancak bazı işaretler profesyonel değerlendirme ihtiyacını gündeme getirebilir.

Kaygının haftalar veya aylar boyunca devam etmesi, uyku düzenini bozması, iş veya eğitim performansını etkilemesi, ilişkilerde sorunlara yol açması veya kişinin bazı durumlardan sürekli kaçınmasına neden olması bunlardan bazıları.

Ayrıca kişinin kendi başına baş etmeye çalışmasına rağmen endişenin giderek artması da psikolojik destek seçeneğinin değerlendirilmesine neden olabilir.

Destek almak için durumun en ağır seviyeye ulaşmasını beklemek gerekmez.

İlk Psikolojik Görüşmede Kaygı Nasıl Değerlendiriliyor?

İlk görüşmede kişinin kaygısının hangi durumlarda ortaya çıktığı, ne kadar süredir devam ettiği ve günlük yaşamını nasıl etkilediği ele alınabilir.

Kişinin kaygılandığında neler düşündüğü ve nasıl davrandığı da önemlidir.

Örneğin bir kişi kaygılandığında bulunduğu ortamdan uzaklaşırken başka bir kişi sürekli çevresinden güvence isteyebilir.

Başka biri ise saatler boyunca aynı konu üzerinde düşünmeye devam edebilir.

Bu davranışların kaygıyı kısa vadede azaltırken uzun vadede nasıl etkilediği değerlendirilebilir.

Her Kaygı Yaşayan Kişinin Süreci Aynı Değil

Benzer belirtiler yaşayan kişilerin altında yatan nedenler birbirinden farklı olabilir.

Bir kişinin kaygısı iş hayatındaki baskıyla bağlantılıyken başka bir kişinin ilişkilerde yaşadığı güvensizliklerle ilişkili olabilir.

Bazı kişiler uzun süredir kaygıya yatkın olduklarını ifade ederken bazıları belirli bir yaşam olayının ardından yoğun endişe yaşamaya başlayabilir.

Bu nedenle psikolojik destek sürecinin kişiye özgü biçimde planlanması önem taşır.

Tales Psikoloji’de Yetişkin Bireysel Terapi

Antalya Konyaaltı’nda hizmet veren Tales Psikoloji’de Uzm. Klinik Psikolog Tunahan Şahin tarafından yetişkin bireysel terapi görüşmeleri gerçekleştiriliyor.

Bireysel görüşmelerde kaygı, stres, aşırı düşünme, ilişki sorunları, özgüven güçlükleri ve farklı yaşam değişiklikleri kişinin kendi koşulları içerisinde değerlendirilebiliyor.

Görüşmelerde danışanın ihtiyaçlarına bağlı olarak Kabul ve Kararlılık Terapisi ve psikodinamik yaklaşım gibi farklı psikoterapi yaklaşımlarından yararlanılabiliyor.

Terapi sürecinin içeriği kişinin başvuru nedeni ve hedeflerine göre farklılaşıyor.

Kaygının İlişkilere Yansıması Çift Terapisinde de Ele Alınabiliyor

Yoğun kaygı zaman zaman çift ilişkisine yansıyabiliyor.

Kişinin sürekli güvence istemesi, partnerinin davranışlarını yoğun biçimde analiz etmesi veya stres altında daha kolay öfkelenmesi çift arasında iletişim sorunlarına neden olabilir.

Çift terapisinde yalnızca tartışmaların konusu değil, iki kişinin birbirine nasıl tepki verdiği ve çatışma döngüsünün nasıl devam ettiği de değerlendirilebilir.

Tales Psikoloji’de çiftlerle yürütülen görüşmelerde Gottman Çift Terapisi yaklaşımından yararlanılabilen çalışmalar bulunuyor.

Günlük Hayatta Kaygıyla Baş Etmek İçin Neler Yapılabilir?

Kaygıyı tamamen yok etmeye çalışmak her zaman gerçekçi olmayabilir.

Bunun yerine kişinin kaygının ortaya çıktığı durumları ve verdiği tepkileri fark etmesi önemli olabilir.

Düzenli uyku, fiziksel hareket ve günlük rutinlerin korunması genel iyi oluşu destekleyebilir.

Yoğun kafein tüketiminin bazı kişilerde çarpıntı ve bedensel uyarılmayı artırabileceği de göz önünde bulundurulabilir.

Kişinin sürekli kaçındığı durumları fark etmesi ve her endişeli düşünceyi gerçek bir tehlike olarak değerlendirmemesi de sürecin önemli parçaları arasında yer alabilir.

Ancak belirtiler kişinin günlük yaşamını belirgin biçimde etkiliyorsa yalnızca kişisel önerilerle yetinmek yerine profesyonel değerlendirme düşünülebilir.